Hulp bij dementie thuis: welke ondersteuning kun je regelen?

Als je vader, moeder of partner dementie heeft, kan er thuis langzaam steeds meer ondersteuning nodig zijn. Niet alleen bij zorg, maar juist bij gewone dagelijkse dingen. Misschien wordt boodschappen doen lastiger, worden maaltijden vergeten of kost het steeds meer moeite om structuur in de dag te houden. Gelukkig zijn er verschillende vormen van hulp bij dementie thuis mogelijk. Denk aan wijkverpleging wanneer medische of verpleegkundige zorg nodig is, een casemanager dementie die helpt om passende zorg te organiseren en begeleiding aan huis voor structuur, praktische ondersteuning en persoonlijke aandacht. Welke hulp past, verschilt per persoon en per fase van dementie. Wat gaat nog goed? Waar ontstaan problemen in het dagelijks leven? En welke ondersteuning helpt ook de mantelzorger om de zorg goed vol te houden? In dit artikel lees je welke mogelijkheden er zijn, wie kan helpen en waar je kunt beginnen.

Wanneer is extra hulp thuis bij dementie verstandig?

Dementie ontwikkelt zich vaak geleidelijk. Daardoor is er meestal niet één duidelijk moment waarop extra ondersteuning nodig is. Vaak merk je aan kleine veranderingen in het dagelijks leven dat bepaalde dingen steeds meer moeite kosten, of dat je als mantelzorger steeds meer gaat overnemen.

Signalen waarbij extra ondersteuning thuis prettig kan zijn:

• maaltijden of drinkmomenten worden vergeten;
• boodschappen doen of koken wordt ingewikkelder;
• het dag- en nachtritme raakt verstoord;
• iemand komt minder buiten of onderneemt weinig;
• afspraken worden vaker vergeten;
• huishoudelijke taken blijven liggen;
• er ontstaat sneller onrust of onzekerheid;
• iemand heeft steeds meer aansporing nodig om iets te ondernemen;
• een partner, zoon of dochter neemt steeds meer dagelijkse taken over;
• mantelzorg wordt moeilijker te combineren met werk, gezin of eigen tijd.

Extra hulp hoeft niet pas in beeld te komen wanneer zelfstandig thuis wonen bijna niet meer gaat. Juist in een eerdere fase kan begeleiding helpen om structuur, zelfstandigheid en vertrouwde gewoontes zo lang mogelijk te behouden.

Ook bij beginnende dementie kan begeleiding thuis helpen

Bij beginnende dementie kan iemand vaak nog veel zelf. Juist dan kan begeleiding helpen om vertrouwde gewoontes, structuur en zelfstandigheid zo lang mogelijk vast te houden. Een gooddayer sluit aan bij wat goed gaat en ondersteunt alleen waar dat nodig is. Zo blijft iemand zoveel mogelijk betrokken bij het eigen dagelijks leven, zonder dat dingen onnodig worden overgenomen. Verandert de hulpvraag later, dan kan de begeleiding stap voor stap meegroeien met wat iemand nodig heeft.

Welke hulp bij dementie is thuis mogelijk?

De ene persoon met dementie heeft vooral behoefte aan structuur en gezelschap, terwijl iemand anders meer ondersteuning nodig heeft bij maaltijden of dagelijkse handelingen. Wat passend is, verschilt dus per persoon. Daarbij kijken we niet alleen naar wat moeilijker wordt, maar juist ook naar: wat kan en wil iemand zelf blijven doen?

Structuur en houvast in de dag

Plannen en overzicht houden kan door dementie steeds moeilijker worden. Een herkenbaar ritme kan dan rust en houvast geven.

Ondersteuning kan bijvoorbeeld bestaan uit:

• samen de dag doornemen;
• helpen bij het opstarten van de dag;
• ondersteunen bij een vaste dagindeling;
• herinneren aan afspraken of activiteiten;
• zorgen voor herkenbare momenten voor eten, drinken en rust;
• aansluiten bij gewoontes die iemand altijd al had.

Het doel is niet om alles over te nemen. Juist door iemand te ondersteunen bij wat nog wél lukt, blijft diegene zoveel mogelijk betrokken bij het eigen dagelijks leven.

Boodschappen, maaltijden en praktische ondersteuning

Naast structuur kan ook praktische ondersteuning nodig zijn. Boodschappen doen of een maaltijd bereiden bestaat uit veel verschillende stappen: bedenken wat je wilt eten, kijken wat er nog in huis is, boodschappen halen, koken en uiteindelijk op tijd aan tafel gaan. Bij dementie kunnen juist die opeenvolgende handelingen steeds lastiger worden. Een gooddayer kan bijvoorbeeld samen boodschappen doen, helpen bij het bereiden van een maaltijd of aanwezig zijn tijdens het eetmoment. Ook praktische dingen in huis, zoals samen opruimen, de was doen of huishoudelijke taken, kunnen onderdeel zijn van de ondersteuning. Daarbij geldt steeds: niet onnodig overnemen, maar samen doen waar dat kan.

Gezelschap en samen iets ondernemen

Naast praktische ondersteuning blijft ook persoonlijke aandacht belangrijk. Dementie verandert veel, maar de behoefte aan contact, plezier en betekenisvolle bezigheden blijft. Voor de één is dat samen wandelen. Een ander wordt blij van tuinieren, muziek luisteren, foto's bekijken, naar de markt gaan of ergens een kop koffie drinken. Persoonlijke begeleiding kan helpen om juist die vertrouwde en plezierige dingen onderdeel van de dag te laten blijven. Want ondersteuning bij dementie draait niet alleen om wat noodzakelijk is. Een prettige dag hebben is minstens zo belangrijk.

Ondersteuning bij dagelijkse handelingen

Soms ontstaat daarnaast behoefte aan ondersteuning bij persoonlijke dagelijkse handelingen. Denk aan kleding uitzoeken, zich klaarmaken voor een afspraak of het vasthouden van een ochtend- of avondroutine. Daarbij kan begeleiding of lichte persoonlijke verzorging helpen. Wanneer er verpleegkundige of medische zorg nodig is, komt bijvoorbeeld de wijkverpleging in beeld. De niet-medische ondersteuning van GoodDays kan daar juist goed naast worden ingezet.

Wie kan helpen als iemand met dementie thuis woont?

Welke vorm van ondersteuning nodig is, bepaalt ook welke professionals betrokken kunnen zijn. Vaak kunnen verschillende vormen van zorg en begeleiding naast elkaar worden ingezet.

Casemanager dementie

Een casemanager dementie begeleidt mensen met dementie en hun naasten tijdens het ziekteproces. De casemanager denkt mee over veranderingen thuis, helpt om zicht te krijgen op welke zorg en ondersteuning nodig zijn en kan ondersteunen bij het organiseren daarvan.

Wijkverpleging of thuiszorg

Wanneer verpleegkundige zorg of persoonlijke verzorging nodig is, kan wijkverpleging of thuiszorg worden ingezet. Denk bijvoorbeeld aan verzorging of verpleegkundige handelingen. Maar het dagelijks leven bestaat uit meer dan alleen zorgmomenten. Tussen die momenten door kan iemand behoefte hebben aan structuur, gezelschap, praktische ondersteuning of iemand die samen iets onderneemt.

Begeleiding aan huis door GoodDays

GoodDays kan juist op die momenten ondersteuning bieden. Een gooddayer heeft de tijd om samen de dag vorm te geven, structuur te bieden, eropuit te gaan of praktische dingen op te pakken. De ondersteuning is niet-medisch en kan daarom goed naast een casemanager dementie, wijkverpleging of thuiszorg worden ingezet. Zo vullen verschillende vormen van zorg en ondersteuning elkaar aan.

Waarom vaste gezichten bij dementie zo waardevol kunnen zijn

Juist bij begeleiding in het dagelijks leven kunnen vertrouwde gezichten en herkenbare gewoontes veel rust geven. Daarom werkt GoodDays zoveel mogelijk met vaste gooddayers. Doordat een gooddayer vaker bij dezelfde persoon komt, ontstaat de ruimte om iemand echt te leren kennen. Niet alleen de hulpvraag, maar ook de gewoontes, interesses en dingen die iemand belangrijk vindt. Hoe begint iemand graag de dag? Welke activiteiten geven plezier? Wat zorgt voor rust en wat juist voor onrust? Die kennis helpt om de ondersteuning steeds beter te laten aansluiten. Want goede begeleiding bij dementie gaat niet alleen over wat er moet gebeuren, maar vooral over aansluiten bij wie iemand is en wat vertrouwd voelt.

Hulp bij dementie betekent ook ondersteuning voor de mantelzorger

Goede ondersteuning kan niet alleen iets betekenen voor degene met dementie, maar ook voor de mensen daaromheen. Wanneer iemand van wie je houdt dementie krijgt, verandert jouw rol vaak ongemerkt mee. Je gaat steeds meer regelen, controleren en opvangen. Wat eerst kleine dingen waren, kan samen steeds meer tijd en aandacht vragen. Extra ondersteuning kan helpen om de mantelzorg beter vol te houden. Niet omdat je minder betrokken wilt zijn, maar juist omdat je niet alles alleen hoeft te dragen. Wanneer een gooddayer een deel van de dagelijkse ondersteuning op zich neemt, ontstaat er ruimte. Praktisch, maar ook mentaal. En misschien wel het belangrijkste: er kan weer meer ruimte ontstaan om vooral partner, zoon, dochter of familielid te zijn, in plaats van degene die voortdurend alles moet organiseren.

Hoe ziet begeleiding door GoodDays eruit?

De begeleiding van GoodDays wordt afgestemd op wat iemand op dat moment nodig heeft en graag wil blijven doen. Een gooddayer kan tijdens een ondersteuningsmoment bijvoorbeeld samen de dag opstarten, boodschappen doen, een maaltijd bereiden, eropuit gaan of praktische dingen in huis oppakken. Daarbij werken we niet vanuit een vast lijstje met taken. De ene dag kan vooral behoefte zijn aan structuur en ondersteuning thuis, terwijl er op een ander moment juist ruimte is om samen te wandelen of iets te ondernemen. Gooddayers zijn in ruimere tijdsblokken aanwezig. Daardoor is er tijd om niet alleen iets vóór iemand te doen, maar vooral samen te doen wat nog kan en echt een deel van de dag met iemand door te brengen. Wat de begeleiding precies inhoudt, wordt afgestemd op de persoon, de thuissituatie, gewoontes en wensen. Twijfel je of deze vorm van ondersteuning past bij jouw vader, moeder of partner? Dan denken we graag vrijblijvend met je mee.

Hoe wordt hulp bij dementie thuis betaald?

Als begeleiding thuis passend lijkt, volgt vaak de praktische vraag hoe deze ondersteuning wordt betaald. Hoe de ondersteuning wordt gefinancierd, hangt af van de persoonlijke situatie en eventuele indicatie. Bij mensen met dementie die langdurig intensieve zorg nodig hebben, kan een Wlz-indicatie van toepassing zijn. Met zo'n indicatie kan onder andere worden gekozen voor een persoonsgebonden budget (pgb). Vanuit een Wlz-pgb kan begeleiding van GoodDays worden ingezet. Daarnaast vergoeden sommige aanvullende zorgverzekeringen mantelzorgondersteuning of vervangende mantelzorg. Of en hoeveel wordt vergoed, verschilt per verzekeraar en polis. Weet je niet welke financieringsroute past of is er hulp nodig bij een indicatie, pgb of andere regelzaken? Dan kan GoodDays waar nodig helpen om je in contact te brengen met bijvoorbeeld een mantelzorgmakelaar.

Waar begin je als je merkt dat thuis meer hulp nodig is?

Je hoeft niet precies te weten welke vorm van ondersteuning nodig is of hoe je die moet regelen. Begin bij wat je thuis ziet. Waar loopt je naaste tegenaan? Wat gaat nog goed? Welke dingen neem jij als mantelzorger steeds vaker over? En op welke momenten zou extra ondersteuning rust of ruimte kunnen geven? Met die vragen ontstaat vaak al een duidelijker beeld van wat nodig is. Bij GoodDays kijken we tijdens een eerste gesprek samen naar de thuissituatie, wensen en hulpvraag. Je hoeft vooraf dus niet precies te weten welke ondersteuning nodig is. We denken mee over wat passend kan zijn en wat een gooddayer daarin kan betekenen. Wil je weten wat in jullie situatie mogelijk is? Vul dan hieronder het contactformulier in. We denken graag vrijblijvend met je mee. Want ondersteuning bij dementie gaat uiteindelijk niet alleen over langer thuis kunnen blijven wonen. Het gaat er vooral om dat iemand zo prettig, vertrouwd en zoveel mogelijk op zijn of haar eigen manier thuis kan blijven leven.